Galerie, muzea, biblioteki, sale koncertowe - miejsca te od dawna otacza się czcią jako świątynie muz, których jedyną siedzibą były solidne budynki klasyczne. W latach siedemdziesiątych zbudowano w Paryżu nowe wielofunkcyjne centrum kulturalne, które usunęło w cień wiele zasad dotyczących sztuki i stało się punktem zwrotnym w architekturze. Narodowe Centrum Sztuki i Kultury imienia Georges'a Pompidou nie należy do budynków, które się łatwo zapomina. Budynek ten, z potężnymi szeregami wielokolorowych, pnących się w górę rur i ruchomymi schodami, pełznącymi niczym wąż po frontonie, porównywano do fabryki lub do rafinerii ropy naftowej. Jego wygląd nie jest jednak wynikiem obrazoburczych dążeń. Architekci wzięli tylko pod uwagę tempo zmian techniki i uznali, że nie ma sensu ukrywać pod podłogami i w ścianach przewodów ogrzewczych i rur wodociągowych, kabli elektrycznych oraz urządzeń klimatyzacyjnych. Lepiej jest wnętrzności budynku ułożyć na zewnątrz, gdzie łatwiej można je konserwować. Niektórzy uznali to za szkaradne, inni za śmiały i błyskotliwy pomysł, dający dużo większą swobodę kształtowania wnętrza budynku niż zazwyczaj. Kiedy ogłoszono konkurs na projekt budynku, który miałby mieścić bibliotekę, muzeum sztuki nowoczesnej, dział wystawowy wzornictwa przemysłowego i sekcję badań muzycznych, napłynęło 681 projektów z 49 krajów. Jurorzy byli zdania, że zwycięzcy, Renzo Piano i Richard Rogers, przedstawili najlepszy sposób pogodzenia tych tak różnych form działalności. Centrum Pompidou znajduje się w części Paryża zwanej Beaubourg i często jest zwane właśnie Beaubourg. Plac, na którym stoi, przygotowano pod zabudowę w latach trzydziestych, lecz był on terenem bezpańskim aż do 1971 roku, kiedy zaczęto wybierać ziemię pod fundamenty budynku ze zwycięskiego projektu. Dzisiaj Centrum zauważa się nie tylko z powodu tego, co dzieje się wewnątrz, lecz także ze względu na kuglarzy, akrobatów, połykaczy ognia i wielu innych artystów, którzy zabawiają tłumy na zewnątrz. Zagospodarowanie terenu przed Centrum Pompidou było jeszcze jednym natchnionym posunięciem zwycięskich architektów: ze wszystkich projektów tylko ten proponował pozostawienie niezabudowanej połowy miejsca przeznaczonego na budynek, aby stworzyć w środku Paryża nowy otwarty plac. Centrum, oprócz tego, że zapewniło Paryżowi bardzo potrzebną bibliotekę z publikacjami informacyjnymi i łatwą do zagospodarowania przestrzeń wystawową, ma również kino i salę koncertową, sekcję dziecięcą, bary i restauracje. Tuż po otwarciu w 1977 roku Centrum przyciągało codziennie 45 tysięcy zwiedzających i wkrótce stało się główną atrakcją paryską, większą nawet niż wieża Eiffla. Jakkolwiek nie zostało zbudowane dokładnie według zamierzeń architektów (przepisy przeciwpożarowe i ograniczenia kosztów budowy i jej czasu spowodowały, że zrezygnowano z niektórych ambitnych pomysłów, na przykład ruchomych podłóg), pociągnęło za sobą liczne naśladownictwa. Prasa fachowa napisała w 1977 roku, że Centrum odzwierciedla szczyt euforii technologicznej w zachodnich społeczeństwach. Dzisiaj ta euforia chyba się już wyczerpała.
Brak komentarzy:
Prześlij komentarz